HPV in het kort

Hoe krijg je het virusDoor intiem contact: door seks en het aanraken van elkaars intieme lichaamsdelen met de handen en de mond
SymptomenEen infectie kan leiden tot genitale wratten en/of tot kanker. HPV kan verschillende soorten kanker veroorzaken in de mond en keelholte, aan de penis, anus, vagina, schaamlippen en baarmoederhals.
Welke vaccinatie beschermt hiertegenDe HPV-vaccinatie

Wat is HPV?

(Humaan Papillomavirus) is een virus; het humaan papillomavirus. Van dat virus merk je meestal niks, maar het is wel heel besmettelijk. Als je HPV hebt, kun je zonder dat je het weet iemand anders besmetten.

Kanker door HPV

8 op de 10 mensen raken een of meerdere keren in hun leven besmet met HPV. Gelukkig worden die niet allemaal ziek, meestal ruimt je lichaam het virus zelf op. Soms  gebeurt dat niet. Dan krijgt het virus de kans om gezonde cellen te veranderen. Wanneer het virus veel cellen heeft beschadigd, kan later kanker ontstaan. Dit duurt wel tien tot vijftien jaar.

Symptomen bij mannen en vrouwen

(Humaan Papillomavirus) kan de cellen in je baarmoederhals, geslachtsorganen of mond en keel besmetten. Vaak merk je niets van een besmetting met HPV. Meestal heb je geen klachten als je besmet bent. Bijna altijd ruimt je lichaam de HPV-infectie binnen 2 jaar weer zelf op. In sommige gevallen ruimt het lichaam het virus niet op en kan HPV genitale wratten en (op lange termijn) kanker veroorzaken.

  • Genitale wratten. Genitale wratten krijg je vooral door de laag-risicovarianten van HPV. De eerste verschijnselen zijn jeuk en irritatie bij de geslachtsorganen. Soms ontstaat er maar één wratje, soms veel wratten in korte tijd. 
  • Kanker. De hoog-risicovarianten van HPV kunnen kanker veroorzaken. De meest voorkomende HPV-kanker is baarmoederhalskanker. 

Symptomen bij vrouwen

Vrouwen kunnen krijgen:

  • Baarmoederhalskanker
  • Kanker aan de mond- en keelholte
  • Kanker aan de vagina
  • Kanker aan de schaamlippen 
  • Kanker aan de anus

Vrouwen kunnen uiteenlopende klachten krijgen:

  • Branderig gevoel 
  • Afscheiding
  • Bloedingen
  • Pijn en afwijkingen aan bijvoorbeeld schaamlippen of baarmoedermond

Vaak worden klachten niet meteen als zodanig herkend. Het kan dan lang duren voordat de juiste diagnose wordt gesteld.

Baarmoederhalskanker en bevolkingsonderzoek

Baarmoederhalskanker is de meest voorkomende vorm van kanker door HPV. Als je er vroeg bij bent, is deze vorm van kanker meestal goed te behandelen. Daarom krijgen vrouwen van 30 jaar en ouder elke 5 jaar een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker. Ook als je de vaccinaties tegen HPV hebt gehad, blijft het belangrijk om mee te doen aan dit bevolkingsonderzoek. Want de vaccinatie kan niet alle HPV-gerelateerde kanker voorkomen.

Symptomen bij mannen

Mannen kunnen krijgen:

  • kanker krijgen aan de mond- en keelholte
  • kanker aan de penis 
  • kanker aan de anus. 

Mannen kunnen uiteenlopende klachten krijgen:

  • branderig gevoel 
  • afscheiding
  • bloedingen
  • pijn en afwijkingen aan bijvoorbeeld penis of anus

Vaak worden klachten niet meteen als zodanig herkend. Het kan dan lang duren voordat de juiste diagnose wordt gesteld.

Je kunt HPV krijgen door intiem contact. Dat kan door seks en het aanraken van elkaars intieme lichaamsdelen met de handen en de mond. HPV wordt overgedragen via de handen, huid en mond. HPV komt veel voor.

Vaccinatie helpt voorkomen dat je HPV krijgt

In Nederland krijgen elk jaar gemiddeld 1.100 vrouwen en 400 mannen kanker door HPV.

Bekijk op de HPV-pagina van het (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) hoe vaak elke soort HPV-kanker voorkomt.

Animatie: Wat is HPV?

Bekijk video: Wat is (Humaan Papillomavirus)

Film: Huisarts Güven in gesprek met Roos over het HPV-vaccin
Video's: hoe anderen over HPV-vaccinatie denken

Vragen over (Humaan Papillomavirus)
Bekijk de video’s over HPV

4 jongeren chillen op een bank
Meer info over de vaccinatie tegen HPV

Informatie over de vaccinatie

Brochure Bescherming tegen HPV voor jongens en meisjes

Download de folder 'Met één vaccin beschermd tegen verschillende soorten kanker – (Humaan Papillomavirus)-vaccinatie'

Marjolein kreeg keelkanker door HPV. Ze poseert op het strand
https://rijksvaccinatieprogramma.nl/ervaringsverhalen-met-hpv-kanker

Zij kregen kanker door (Humaan Papillomavirus)
Lees de ervaringsverhalen

3 jonge tieners hangen op een bank
Brochure Bescherming tegen HPV voor jongens en meisjes

(Humaan Papillomavirus)-info voor jongeren

Is (Humaan Papillomavirus) gevaarlijk?

Er zijn ruim 100 HPV-typen en die zijn niet allemaal gevaarlijk. De HPV-typen 16 en 18 veroorzaken het vaakst kanker. Deze twee typen veroorzaken samen ongeveer 70% van alle gevallen van baarmoederhalskanker en het grootste deel van de andere HPV-kankers.

Wat doet HPV in het lichaam?

HPV kan de cellen in je mond- en keelholte, penis, anus, vagina, schaamlippen of baarmoederhals besmetten. Vaak merk je niets van een besmetting met HPV. Meestal heb je geen klachten als je besmet bent. Bijna altijd ruimt je lichaam de HPV-infectie binnen 1 tot 2 jaar weer zelf op. Soms gebeurt dat niet, dan blijft het virus langer in de cellen aanwezig. Het virus kan de cellen dan veranderen. Deze afwijkende cellen verdwijnen ook vaak vanzelf. Gebeurt dat niet dan kunnen deze afwijkende cellen zich ontwikkelen tot (voorstadia van) kankercellen. Tussen het moment van besmetting en het ontstaan van kanker zit meestal meer dan 10 tot 15 jaar.

Ongeveer dertien hoog-risico typen HPV kunnen kanker veroorzaken. 

Er zijn ook laag-risico typen HPV. Deze kunnen genitale wratten veroorzaken. De eerste verschijnselen zijn jeuk en irritatie bij de geslachtsorganen. Soms ontstaat er maar één wratje, soms veel wratten in korte tijd. De kans dat wratten na behandeling terugkomen is groot.

Wat zijn voorstadia van kanker?

Bij een voorstadium van kanker ontstaan er onrustige cellen die anders groeien dan normaal. Deze onrustige cellen kunnen vanzelf weer verdwijnen, ze worden dan door het afweersysteem van het lichaam opgeruimd. De cellen kunnen ook (na jaren) in kankercellen veranderen. Hoe groot de kans daarop is, hangt af van onder andere de plek waar de cellen groeien, en de mate waarin de cellen afwijken van normaal.

Waardoor krijgt iemand wel of geen kanker door HPV?

Dit is van heel veel factoren afhankelijk. Mensen met een verzwakt immuunsysteem en mensen die roken hebben een verhoogde kans op een aandoening door een HPV-infectie.