HPV is een virus; het humaan papillomavirus. Van dat virus merk je meestal niks, maar het is wel heel besmettelijk. Als je HPV hebt, kun je gemakkelijk zonder dat je het weet iemand anders besmetten. Er zijn verschillende typen HPV-infecties. De twee gevaarlijkste zijn de typen 16 en 18, want die leiden het vaakst tot kanker. Baarmoederhalskanker is de bekendste kanker door HPV. 

Lees meer over HPV

Algemene info over HPV

Ga naar de pagina over het HPV-virus voor algemene informatie over HPV

Video: Hoe werkt een inenting

Link naar video: Hoe werkt een inenting

Wat zit er in het HPV-vaccin?

Bekijk de bijsluiter van het HPV-vaccin
(vanaf pagina 71)

Het HPV-vaccin werkt het best wanneer je nog niet met het virus besmet bent geraakt. Daarom krijgen meisjes en jongens vanaf 2022 al een uitnodiging voor de vaccinatie in het jaar dat ze tien worden. De kans is groot dat ze dan nog niet besmet zijn.
Uit onderzoek weten we dat bij een start voor je 15e verjaardag 2 prikken genoeg zijn om langere tijd bescherming te geven. Na een halfjaar volgt een uitnodiging voor de tweede prik. Jongeren ouder dan 15 jaar hebben 3 prikken nodig voor een goede bescherming. 

Hoe raak je besmet met HPV? 

Je krijgt het virus door te vrijen met iemand die besmet is. HPV wordt dan overgedragen via de handen, huid en mond. HPV komt veel voor. De persoon met wie je samen bent kan het virus dus bij zich dragen zonder dit zelf te weten. En dan kun jij ook besmet raken. 

Iedereen van 18 tot en met 26 jaar krijgt ook de mogelijkheid zich kosteloos te vaccineren tegen HPV. Hierover volgt binnenkort meer informatie. Personen die ouder zijn dan 26 jaar kunnen zich via de huisarts laten vaccineren tegen HPV. Zij moeten de vaccinaties zelf betalen. 

Net als meisjes raken ook jongens besmet met HPV. Als ze ouder zijn, kunnen ze kanker krijgen aan de mond- en keelholte, de penis en de anus. Daarom kunnen jongens nu ook een prik halen. Het vaccin beschermt ze tegen HPV, waardoor ze later een veel kleinere kans op kanker door HPV hebben.

In het jaar dat kinderen 10 jaar worden, krijgen ze automatisch een uitnodiging voor de HPV-vaccinatie van een GGD Gemeentelijke/gewestelijke gezondheidsdienst of een Centrum voor Jeugd en Gezin. Dat geldt voor jongens én voor meisjes. Dat is zo sinds 2022. Zij krijgen dan 2 keer een vaccinatie. Na een halfjaar krijgen ze een uitnodiging voor de tweede (laatste) prik. 
Jongens en meisjes van 15 tot 18 jaar hebben 3 prikken nodig voor een goede bescherming. 

Waar moet je naartoe?

Artsen en verpleegkundigen van de jeugdgezondheidszorg (JGZ Jeugdgezondheidszorg) geven de vaccinatie. Zij zetten de prik in de arm. De vaccinatie is gratis.

Inhaalcampagne voor jongens en meisjes tot 18 jaar

Het HPV-vaccin werkt het best wanneer je nog niet met het virus besmet bent geraakt. Daarom krijgen jongeren een uitnodiging voor de vaccinatie in het jaar dat ze 10 worden. 
Jongeren tot 18 jaar die de vaccinatie nog niet hebben gehad, kunnen ook in 2022 en 2023 een HPV-vaccinatie krijgen. Zij krijgen daar automatisch een uitnodiging per brief voor, volgens het volgende schema:
 

 

Wordt uitgenodigd:

 

In 2022

In 2023

Geboortejaar

2012

2013

2009

2011

2008

2010

2006

2007

2004

2005

De HPV-vaccinatie maakt deel uit van het vaccinatieschema van het Rijksvaccinatieprogramma. Daarin vind je alle vaccinatiemomenten voor kinderen en jongeren tot 18 jaar.

HPV-vaccinatie als je ouder bent dan 18 jaar

Iedereen van 18 t/m 26 jaar krijgt ook de mogelijkheid zich kosteloos te vaccineren tegen HPV. Hierover volgt binnenkort meer informatie.
Ben je ouder dan 26 jaar en wil je je graag vaccineren tegen HPV? Dat kan, bijvoorbeeld via de huisarts. Je moet de vaccinaties dan wel zelf betalen. 

In Nederland krijgen meisjes de HPV-vaccinatie al ruim tien jaar. We hebben daarom lange tijd onderzoek kunnen doen. Daaruit blijkt dat de vaccinatie 80 tot 95% beschermt tegen langdurige HPV-infecties met de typen 16 en 18. 
Door Brits (2021) en Zweeds (2020) onderzoek weten we dat HPV-vaccinatie tot 87-88% bescherming biedt tegen baarmoederhalskanker. Hierbij valt op dat hoe jonger een meisje gevaccineerd is, hoe beter het vaccin beschermt.

HPV-vaccinatie geeft geen ernstige bijwerkingen

Inmiddels zijn 800.000 meisjes in Nederland volledig gevaccineerd tegen HPV. Er zijn geen ernstige bijwerkingen gemeld. De plek van de prik kan een beetje pijnlijk zijn. Je kunt ook spierpijn krijgen. En soms wat last hebben van buikpijn, misselijkheid, moeheid, hoofdpijn of koorts. Dit gaat allemaal weer over na één tot drie dagen. Er zijn nooit ernstige, blijvende klachten gevonden.

Kijk voor meer informatie over bijwerkingen van vaccins op de website van Bijwerkingencentrum Lareb.

Geen vermoeidheid door HPV-vaccinatie

Sommige ouders zijn bezorgd dat hun kind ernstige vermoeidheidsklachten krijgt na de vaccinatie. Hierover zijn in het verleden berichten in de media verschenen. We weten dat meisjes die niet gevaccineerd zijn net zo vaak langdurig vermoeid zijn als meisjes die wel gevaccineerd zijn. De vermoeidheid heeft dus niets te maken met de vaccinatie.
Dat is duidelijk geworden uit onderzoek in Nederland, Groot-Brittannië en Noorwegen. 

Kijk voor meer informatie over bijwerkingen van vaccins op de website van Bijwerkingencentrum Lareb.

De samenstelling van het vaccin

Wil je weten wat er precies in het vaccin zit? Kijk dan in de Patiëntenbijsluiter HPV-vaccin (ga naar pagina 71) 

Het HPV-vaccin in het Rijksvaccinatieprogramma bevat deeltjes van HPV, typen 16 en 18. Je kunt er geen HPV van krijgen. Na vaccinatie maakt het lichaam antistoffen aan tegen HPV 16 en 18. Als je besmet raakt met HPV, herkennen deze antistoffen het virus en ruimen het op. Zo kan het virus de gezonde cellen niet beschadigen. Je bent nu goed beschermd tegen chronische HPV-infectie en (voorstadia van) HPV-kanker door typen 16 en 18. 

Bescherming door het HPV-vaccin

Het vaccin beschermt tegen de typen 16 en 18 die het vaakst leiden tot kanker. Er zijn nog andere HPV-typen. Daardoor beschermt de vaccinatie niet voor 100%. Het is dus nog steeds verstandig dat vrouwen vanaf 30 jaar een uitstrijkje laten maken als ze een oproep krijgen voor het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Ook als je de vaccinaties tegen HPV hebt gehad, blijft het belangrijk om mee te doen aan dit bevolkingsonderzoek. Want de vaccinatie kan niet alle HPV-gerelateerde kanker voorkomen.

Wie wordt wanneer uitgenodigd voor de HPV-vaccinatie?
Vanaf 2022 worden kinderen in het jaar dat ze tien worden uitgenodigd voor vaccinatie. In 2022 zijn dat dus de kinderen die in 2012 geboren zijn. Daarnaast krijgen in 2022 en 2023 jongens en meisjes tot 18 jaar een keer de kans zich te beschermen tegen HPV. In 2022 zijn dat jongeren die geboren zijn in 2009, 2008, 2006 en 2004. Ben je in 2004 geboren en dit jaar al 18 jaar geworden? Ook dan heb je recht op gratis HPV-vaccinaties. In 2023 krijgen jongeren die geboren zijn in 2011, 2010, 2007 en 2005 een uitnodiging.

Waarom worden kinderen van 9 of 10 jaar al uitgenodigd voor deze vaccinatie? Eerder kregen meisjes van 13 jaar de vaccinatie aangeboden, waarom is dat nu vervroegd?
Bij start van de HPV-vaccinatie in 2009 is gekozen voor 13 jaar, omdat toen nog niet duidelijk was hoe lang de vaccinatie zou beschermen. We weten nu dat de vaccinatie langdurig (meer dan 10 jaar) beschermt. Hierdoor kan de vaccinatie eerder aangeboden worden. Dit is van belang omdat de vaccinatie het beste werkt als hij gegeven wordt voordat een kind in aanraking komt met het virus. Het vaccin (Cervarix®) is goedgekeurd voor gebruik vanaf 9 jaar.

Hoeveel prikken krijg je bij een HPV-vaccinatie?
Ben je jonger dan 15 jaar dan zijn twee prikken voldoende voor een goede bescherming. Tussen de 2 prikken zit een half jaar. Jongeren van 15 jaar of ouder hebben drie prikken nodig.

Is de vaccinatie gratis?
Ja, de vaccinatie valt binnen het Rijksvaccinatieprogramma en is gratis als je een uitnodiging krijgt.  Mocht je te oud zijn voor het Rijksvaccinatieprogramma, dan kan je je op eigen initiatief en eigen kosten laten vaccineren tegen HPV. Dit kan bijvoorbeeld via de huisarts. 

Is vaccinatie verplicht?
Nee, vaccinatie is niet verplicht. Je beslist zelf of je je wilt laten vaccineren.

Waarom is vaccinatie niet verplicht?
Het wel of niet laten vaccineren tegen HPV is een persoonlijke keuze. Geen enkele vaccinatie is in Nederland verplicht. 

Wie geeft de vaccinatie?
De vaccinaties worden door de bureaus voor jeugdgezondheidszorg gegeven, meestal tijdens groepsvaccinaties in het voorjaar en het najaar. Je wordt automatisch per post uitgenodigd, als je voor deze vaccinaties in aanmerking komt. 

Hoeveel vaccinaties heb je nodig om je tegen HPV te beschermen?
Bij start van vaccinatie onder de leeftijd van 15 jaar zijn twee HPV-vaccinaties voldoende. Ben je 15 jaar of ouder, dan zijn drie HPV-vaccinaties nodig.

Hoeveel tijd mag er zitten tussen de eerste en laatste HPV-vaccinatie?
De HPV-vaccinaties dienen zoveel mogelijk gegeven te worden volgens een voorgeschreven schema. Onder de 15 jaar krijg je dan een half jaar na de eerste vaccinatie de tweede. Ben je 15 jaar of ouder, dan krijg je een maand na de eerste vaccinatie de tweede, en 5 maanden daarna een derde vaccinatie. 
Als er wegens omstandigheden meer tijd zit tussen de vaccinaties is dat niet erg. Maar voor een optimale bescherming is het belangrijk het vaccinatieschema zo goed mogelijk aan te houden en alle vaccinaties te halen. Hoe eerder het hele schema is afgerond, hoe eerder goede bescherming wordt bereikt.

Kun je nog besmet worden met HPV als je je laat vaccineren?
Het vaccin zorgt ervoor dat als je besmet raakt met HPV typen 16 of 18 je eigen immuunsysteem dit virus direct herkent en onschadelijk maakt. De kans op een nieuwe, langdurige infectie met HPV-typen 16 of 18 is dan heel klein.

Als jaarlijks 400 mannen en 1.100 vrouwen HPV-gerelateerde kanker krijgen in Nederland dan schat ik mijn kans laag in. Klopt dat?
Dat klopt, de kans is gelukkig niet heel groot. Maar het gaat hier om een risico dat je kunt voorkomen, én de voorstadia van HPV-kanker zijn niet meegerekend. De impact van een voorstadium kan groot zijn, met bijbehorende onzekerheid en eventuele vervelende controles en (gevolgen van) behandeling.

Hoe lang na een HPV-besmetting kan er (een voorstadium van) kanker ontstaan? Als dat over hele lange tijd is, kan ik ook al een andere ziekte hebben gekregen of dood gaan aan iets anders?
Ja, dat klopt. Het duurt jaren, vaak 10 tot 15 jaar, voordat een HPV-infectie leidt tot afwijkende cellen, naar een voorstadium van kanker, tot daadwerkelijk kanker. Toch is het belangrijk je te laten vaccineren tegen HPV, om daarmee het risico op kanker op latere leeftijd te verminderen.

Waarom worden jongens nu ook uitgenodigd voor de HPV-vaccinatie? 
Een HPV-infectie kan ook andere soorten kanker dan baarmoederhalskanker veroorzaken, zoals kanker van de anus, penis, en de mond- en keelholte. Deze vormen van kanker komen (ook) bij mannen voor en worden steeds vaker gezien. Daarom is het heel belangrijk ook jongens te vaccineren tegen HPV, om hen tegen deze soorten kanker op latere leeftijd te beschermen. Daarnaast draagt vaccinatie van jongens bij aan de bescherming van de hele bevolking tegen HPV en HPV-gerelateerde kanker. Hoe meer mensen immuun zijn voor een bepaalde infectie, hoe kleiner namelijk de kans is op verspreiding.

Krijgen jongens een ander vaccin dan meisjes? Is het een nieuw vaccin voor jongens? Hoe weten we dat het vaccin ook veilig is voor jongens?
Jongens krijgen hetzelfde vaccin als meisjes (Cervarix®). Het is dus geen nieuw vaccin. In andere landen worden al langer jongens gevaccineerd tegen HPV. Daar zijn geen bijzonderheden rond de veiligheid van deze vaccinatie bij jongens gevonden.

Hoeveel jongens hebben de HPV-vaccinatie inmiddels gehad in Nederland?
HPV-vaccinatie voor jongens zat tot 2022 niet in het Rijksvaccinatieprogramma. Wel konden jongens/mannen zich op eigen gelegenheid laten vaccineren door bijvoorbeeld de huisarts. Hoe vaak dat is gebeurd in Nederland, is niet bekend. 

In welke andere landen is er al ervaring met het vaccineren van jongens? 
In een aantal Europese landen worden jongens al gevaccineerd tegen HPV, zoals in Duitsland, België, Ierland, Luxemburg, Noorwegen en Engeland. Veel andere (Europese) landen zijn ook net gestart met het vaccineren van jongens (naast meisjes), of starten binnenkort. 

Hoeveel meisjes/vrouwen hebben de HPV-vaccinatie inmiddels gehad in Nederland?
De HPV-vaccinatie zit al meer dan 10 jaar in het RVP Rijksvaccinatieprogramma (voor meisjes). In de eerste 10 jaar zijn er in Nederland binnen het RVP ongeveer 800.000 meisjes volledig gevaccineerd tegen HPV.

Welke resultaten/effecten van de HPV-vaccinatie zijn er in Nederland of andere Europese landen te zien?
Onderzoek in Nederland laat zien dat bij gevaccineerde jonge vrouwen langdurige infecties met HPV-type 16 en 18 veel minder vaak voorkomen dan bij ongevaccineerde vrouwen, tot 10 jaar na vaccinatie. Het vaccin beschermt dan voor ongeveer 95% tegen langdurige HPV-infecties met type 16 en 18.
In veel landen, waaronder Nederland, zien we dat gevaccineerde vrouwen ook minder vaak een voorstadium van baarmoederhalskanker hebben dan ongevaccineerde vrouwen. 
Omdat het lang duurt (vaak 10 tot 15 jaar) voordat een HPV-infectie kan leiden tot kanker, waren er tot voor kort weinig studies die het effect van vaccinatie op daadwerkelijke kanker konden onderzoeken. In een Zweedse studie (2020) is nu echter aangetoond dat HPV-vaccinatie het risico op het ontwikkelen van baarmoederhalskanker sterk vermindert. In een studie in Engeland (2021) is na invoering van HPV-vaccinatie ook een aanzienlijke afname in baarmoederhalskanker en voorstadia daarvan gevonden.

Is het vaccin even effectief bij mannen en vrouwen?
Ja, het vaccin werkt bij mannen en vrouwen even goed tegen nieuwe infecties met HPV-typen 16 en 18. 

Wat zit er in het vaccin?
Het HPV-vaccin Cervarix© bestaat uit:

  • Antigenen – nagemaakte stukjes virus die een immuunreactie van het lichaam veroorzaken.
  • Hulpstoffen – worden toegevoegd om onder andere de werkzaamheid te verbeteren, de houdbaarheid te verlengen en de toediening te vergemakkelijken. De hulpstoffen zijn goed onderzocht en veilig. 
  • Reststoffen – kleine hoeveelheden van stoffen uit het productieproces van het vaccin. Deze minimale hoeveelheden kunnen geen schade veroorzaken.

Hoe werkt het vaccin?
Het HPV-vaccin in het Rijksvaccinatieprogramma bevat onschadelijk gemaakte deeltjes van HPV, typen 16 en 18. Je kunt er geen HPV-infectie van krijgen. Na vaccinatie maakt het lichaam antistoffen aan tegen HPV 16 en 18, en ook een beetje tegen een aantal andere HPV typen. Bij een besmetting met HPV herkent je afweersysteem door de antistoffen het virus en ruimt het op.

Hoe helpt dit vaccin om kanker te voorkomen?
Het HPV-vaccin beschermt tegen nieuwe infecties met HPV-typen 16 en 18. Dit zijn de typen die het vaakst HPV-kanker veroorzaken. Als je gevaccineerd bent tegen HPV, maakt je lichaam antistoffen aan die het virus aanvallen als je besmet raakt. Deze antistoffen herkennen het virus en ruimen het op. Zo kan het virus je gezonde cellen niet beschadigen en wordt de kans op kanker door HPV veel kleiner. 

Hoe goed werkt het vaccin?
Er zijn verschillende vaccins tegen HPV. Deze zijn allemaal effectief en beschermen 80-100% tegen infectie met de virustypen waarvoor het vaccin is bedoeld. Tenminste, als er nog geen infectie heeft plaatsgevonden met deze typen op het moment van vaccinatie. 
Uit onderzoek is gebleken dat het vaccin dat wordt gebruikt in het Rijksvaccinatieprogramma, Cervarix®, tot 87% tegen baarmoederhalskanker beschermt (afhankelijk van de leeftijd van vaccinatie). Het is geen volledige bescherming, omdat baarmoederhalskanker ook veroorzaakt kan worden door HPV-typen die niet in het vaccin zijn opgenomen. Vaginakanker, schaamlipkanker, peniskanker, anuskanker en mond- en keelholtekanker kunnen ook andere oorzaken hebben dan een HPV-infectie. HPV-vaccinatie beschermt niet tegen andere oorzaken van deze kankersoorten.

Hoeveel kanker wordt door het vaccin voorkomen?
HPV kan 6 soorten kanker veroorzaken. Het gaat daarbij om kanker in de mond- en keelholte, bij de anus, penis, schaamlippen, vagina en de baarmoederhals.
Jaarlijks krijgen in Nederland naar schatting ruim 1.100 vrouwen kanker door HPV en tenminste 74% daarvan (ruim 800 gevallen) kan voorkomen worden met de HPV-vaccinatie.
Jaarlijks krijgen in Nederland naar schatting bijna 400 mannen kanker door HPV en tenminste 81% daarvan (ruim 300 gevallen) kan voorkomen worden met de HPV-vaccinatie.

Helpt het HPV-vaccin je te genezen van een HPV-besmetting?
Nee, het vaccin helpt je niet om te genezen van een HPV-infectie. Je lichaam moet de infectie zelf opruimen. 

Beschermt Cervarix® alleen tegen twee typen HPV?
Cervarix® biedt bescherming tegen HPV-typen 16 en 18. Deze twee typen veroorzaken in Nederland ongeveer 70% van alle gevallen van baarmoederhalskanker. Daarnaast blijkt Cervarix® ook enige bescherming te bieden tegen HPV-typen 45/35/31/52.

Werkt het Cervarix®-vaccin de rest van je leven?
Het HPV-vaccin werkt lange tijd (tenminste 10 jaar), maar hoe lang precies weten we nog niet. Dat komt doordat het vaccin pas sinds 2007 op de markt is. Bij mensen die in de trials voorafgaand aan de registratie zijn gevaccineerd tegen HPV, werkt het vaccin nog steeds en hoeft er nog geen extra vaccinatie gegeven te worden.

Hoe lang bestaat het HPV-vaccin al c.q. hoe lang is er ervaring mee opgedaan?
Het HPV-vaccin werkt in elk geval langer dan 10 jaar, maar hoe lang precies weten we nog niet. Dat komt omdat het vaccin pas in 2007 geregistreerd is. Bij mensen die in de onderzoeken voorafgaand aan de registratie zijn gevaccineerd tegen HPV werkt het vaccin nog steeds en hoeft er nog geen extra vaccinatie gegeven te worden.
Het vaccin (Cervarix®) is in Nederland sinds 2010 opgenomen in het Rijksvaccinatieprogramma, eerst alleen voor meisjes in het jaar dat zij 13 worden. In 2009 werd daarnaast een inhaalcampagne uitgevoerd voor meisjes van 13-16 jaar. 

Geeft het vaccin 100% garantie tegen HPV-kanker? Hoeveel kleiner wordt de kans op kanker door de vaccinatie?
Uit Brits (2021) en Zweeds (2020) onderzoek is gebleken dat een HPV-vaccin tot 87 en 88% bescherming biedt tegen baarmoederhalskanker. Hierbij valt op dat hoe jonger een meisje gevaccineerd is, hoe beter het vaccin beschermt.
Jaarlijks krijgen in Nederland naar schatting ruim 1.100 vrouwen kanker door HPV en tenminste 74% daarvan (ruim 800 gevallen) kan voorkomen worden met de HPV-vaccinatie.
Jaarlijks krijgen in Nederland naar schatting bijna 400 mannen kanker door HPV en tenminste 81% daarvan (ruim 300 gevallen) kan voorkomen worden met de HPV-vaccinatie.
Het vaccin is zeer effectief tegen HPV-typen 16 en 18, de belangrijkste veroorzakers van HPV-kanker. Er zijn echter ook andere HPV-typen die soms kanker kunnen veroorzaken. Hier beschermt het vaccin minder goed of niet tegen. Vandaar dat niet alle gevallen van HPV-kanker voorkomen kunnen worden door vaccinatie. 

Welke HPV-vaccins zijn er op de markt?
Er zijn drie vaccins tegen HPV geregistreerd in Nederland: Cervarix®,Gardasil® en Gardasil 9®. De vaccins beschermen alle drie tegen de meest voorkomende hoog-risico HPV-typen (typen 16 en 18). 
Gardasil® en Gardasil 9® beschermen ook tegen de meest voorkomende laag-risico HPV-typen (typen 6 en 11), en beschermen daarmee tegen het ontstaan van genitale wratten. 

Waarom wordt in het Rijksvaccinatieprogramma het vaccin Cervarix® gebruikt en geen vaccin dat ook bescherming biedt tegen genitale wratten?      
Cervarix® beschermt tegen de HPV-typen 16 en 18 en ook in enige mate tegen enkele andere hoog-risicotypen (kruisbescherming). Het doel van de HPV-vaccinatie is om te beschermen tegen HPV-gerelateerde kanker. Genitale wratten zijn vervelend, maar niet ernstig. Daarom is de bescherming tegen genitale wratten in Nederland niet meegewogen in de keuze voor een vaccin.

Hoeveel tijd moet er zitten tussen de vaccinatie tegen HPV en het coronavirus?
Er hoeft geen tijd meer tussen de booster en andere vaccinaties zoals een griepprik te zitten.

Is het veilig om binnen een paar weken of maanden tijd ook andere vaccinaties te krijgen? 
Ja. Het kan geen kwaad om deze vaccinaties in korte tijd te ontvangen. Ons afweersysteem kan op meerdere ziekteverwekkers of vaccins tegelijk reageren. Ook baby’s krijgen in korte tijd meerdere vaccinaties tegen verschillende ziektes om hen goed te beschermen.

Ik ben verkouden, ik heb koorts of ik heb hoestklachten. Mag ik de vaccinatie halen?
Nee, je mag niet naar de vaccinatielocatie komen als je één of meer van de volgende klachten hebt:

  • Verkoudheidsklachten, zoals neusverkoudheid, loopneus, niezen, keelpijn
  • (licht) hoesten
  • Plotseling verlies van geur en/of smaak
  • Kortademigheid/benauwdheid
  • Verhoging óf koorts boven de 38 graden.
  • De vaccinatie wordt uitgesteld. Neem contact op met de jeugdgezondheidszorg organisatie om je af te melden en/of om een nieuwe afspraak te maken. Zijn de klachten voorbij? Als je 24 uur helemaal beter bent, kun je naar de vaccinatielocatie komen voor de vaccinatie.

De contactgegevens kun je vinden in de uitnodigingsbrief.

Een gezinslid of huisgenoot van mij heeft luchtwegklachten en koorts. Mag ik gevaccineerd worden?
Kijk voor de meest actuele maatregelen en adviezen op Rijksoverheid.nl